Đặc thù pháp lý của ngành
Ngành may và da giày có ba đặc điểm làm cho rủi ro pháp lý khác với doanh nghiệp thương mại: số lượng lao động lớn và biến động theo mùa vụ; hợp đồng gia công do nhãn hàng soạn thảo, thường bằng tiếng Anh hoặc tiếng Hàn; các đợt đánh giá tuân thủ xã hội (BSCI, WRAP, Higg) diễn ra song song với thanh tra của cơ quan nhà nước.
Do đó, phần lớn vụ việc trong ngành phát sinh từ các sai sót về thủ tục: hợp đồng thời vụ ký nối tiếp quá số lần cho phép, làm thêm giờ vượt mức tối đa trong tháng cao điểm, quyết định kỷ luật ban hành khi tổ chức công đoàn chưa có ý kiến.
Ba rủi ro thường gặp
Làm thêm giờ vượt trần mùa cao điểm
Làm thêm đến 40 giờ/tháng và 300 giờ/năm với ngành may cần văn bản thông báo và sự đồng ý của người lao động. Thiếu một trong hai là lỗi thường bị lập biên bản nhất khi thanh tra.
Hợp đồng gia công không có điều khoản hàng lỗi
Nhãn hàng khấu trừ tiền theo tỷ lệ lỗi do chính họ kiểm tra; doanh nghiệp không có căn cứ phản đối vì hợp đồng không quy định cơ chế kiểm hàng và khiếu nại.
Nội quy chưa đăng ký hoặc chưa cập nhật
Nội quy ban hành trước năm 2021 chưa cập nhật theo Bộ luật Lao động 2019 thì mọi quyết định kỷ luật dựa trên đó đều có nguy cơ bị tuyên huỷ.
Doanh nghiệp may mặc FDI, vài trăm lao động, Bình Dương
Nội quy lao động từ năm 2019 chưa được cập nhật, doanh nghiệp chuẩn bị được thanh tra. Chúng tôi rà soát và soạn lại toàn bộ nội quy, thang bảng lương, bộ biểu mẫu kỷ luật; hoàn tất đăng ký; tập huấn 90 phút cho phòng nhân sự. Doanh nghiệp có bộ văn bản đúng quy định trước ngày thanh tra.
Chuẩn bị thanh tra hoặc ký kết đơn hàng lớn
Trao đổi 30 phút để xác định các nội dung cần rà soát.